Web sitesi yenilemek, çoğu firmada ertelenen bir kalemdir. “Şimdilik idare ediyor” cümlesini çok duyuyoruz. Bazen gerçekten idare ediyordur ve para harcamanın anlamı yoktur; bazense site aylardır sessizce müşteri kaybettiriyordur ve kimse farkında değildir. Aradaki farkı hissiyatla değil, ölçülebilir işaretlerle anlamak mümkün.
Aşağıdaki on maddeyi kendi sitenizde tek tek kontrol edin. Üç ve üzeri maddede “evet” diyorsanız, yenileme artık bir tercih değil bakım borcudur.
1. Telefonda açılışı üç saniyeyi geçiyor
Ziyaretçilerin büyük çoğunluğu siteye telefondan giriyor ve açılmayan sayfayı bekleme sabrı yok. Sitenizin adresini PageSpeed Insights’a yazıp mobil puanına bakın. 50’nin altındaysa ziyaretçilerin bir kısmı sayfa açılmadan geri dönüyor demektir — ve bu kişiler istatistiklerde “ziyaret” olarak bile görünmüyor.
Hız sorunu bazen tek bir devasa görselden, bazen çalışmayan eski bir eklentiden kaynaklanır ve birkaç saatte çözülür. Bazen de temanın yapısından kaynaklanır; o zaman yama işe yaramaz. Detayı site hızı yazımızda anlattık.
2. Telefonda yatay kaydırma var
Siteyi telefonunuzda açıp parmağınızı sağa sola sürün. Sayfa yana kayıyorsa, tablolar taşıyorsa, düğmeler ekranın dışında kalıyorsa siteniz mobil uyumlu değildir. “Responsive tema kullandık” demek yetmiyor; içerik eklenirken bozulmuş olabilir. Google da bu siteyi mobil sürümüyle değerlendirdiği için sorun görsellikle sınırlı kalmıyor.
3. Kendiniz güncelleyemiyorsunuz
Bir fiyatı değiştirmek, yeni bir referans eklemek ya da bir telefon numarasını düzeltmek için birini aramanız gerekiyorsa, sitenizin sahibi teknik olarak siz değilsiniz. Bu, en sık rastladığımız ve en pahalıya mal olan durum: küçük bir güncelleme için fatura kesilmesin diye site yıllarca eski kalıyor.
Modern bir kurumsal sitede metin, görsel, referans, blog yazısı ve hizmet açıklamalarını ekipten herhangi birinin panelden değiştirebilmesi gerekir. Kod bilgisi gerektiren her şey, aslında sizin değil geliştiricinin sitesidir.
4. Google Search Console’da hata birikiyor
Search Console hesabınız yoksa zaten bir sorun var; varsa açıp “Sayfalar” bölümüne bakın. Dizine eklenmeyen sayfa sayısı, dizindekinden fazlaysa Google sitenizin önemli bir kısmını görmüyor demektir. Sık görülen sebepler: yanlış yönlendirmeler, kopya içerik, eski bir taşınmadan kalan bozuk adresler, yanlışlıkla “noindex” bırakılmış sayfalar.
Bunlar sitenin görünümüyle ilgisi olmayan, ama doğrudan bulunabilirliği kesen sorunlar. Üstelik çoğu sessizdir: site açılıyor, güzel görünüyor, kimse gelmiyor.
5. SSL sertifikası yok veya uyarı veriyor
Adres çubuğunda “Güvenli değil” yazısı varsa ziyaretçilerin bir kısmı içeri hiç girmiyor. Sertifikanın süresi dolmuş olabilir, site HTTP’den HTTPS’e yönlendirilmiyor olabilir ya da sayfada HTTP üzerinden yüklenen bir görsel kalmış olabilir. Üçü de birkaç saatlik işlerdir ama etkileri büyüktür — özellikle form dolduracak ya da ödeme yapacak ziyaretçide.
6. Form geliyor mu, emin değilsiniz
Sitenizdeki iletişim ve teklif formlarını kendiniz doldurup gönderin. Kaç dakikada, hangi adrese, hangi biçimde geliyor? Yanıtı bilmiyorsanız ya da “bazen geliyor” diyorsanız, talep kaybediyor olabilirsiniz.
Form bildirimlerinin spam klasörüne düşmesi, hosting üzerinden gönderilen e-postaların engellenmesi ve eski formların sessizce çalışmayı bırakması, gerçekten sık karşılaştığımız durumlar. En kötüsü de bu sorunun kendini hiç belli etmemesi: kimse aramadığı için “piyasa durgun” sanılıyor.
7. Tasarım rakiplerinizin yanında eskimiş
Bu madde öznel görünür ama basit bir testi vardır. Sitenizi ve en ciddi üç rakibinizin sitesini aynı anda ayrı sekmelerde açın, aralarında geçiş yapın. Müşteri gözüyle bakın: hangisi daha yeni, hangisi daha güvenilir duruyor?
Cevap sizi rahatsız ediyorsa, aynı rahatsızlığı teklif almak için gezinen müşteriniz de hissediyordur. Tasarım burada estetik meselesi değil, ilk üç saniyedeki güven meselesidir. Kurumsal sitenin nasıl olması gerektiğini ayrıca yazdık.
8. İçerik gerçeği yansıtmıyor
Sitede hâlâ artık vermediğiniz bir hizmet duruyor olabilir; ekip sayfasında iki yıl önce ayrılmış biri, referanslarda kapanmış bir firma, blogda 2022 tarihli son yazı. Ziyaretçi bunların hiçbirini tek tek fark etmez ama toplamından bir izlenim çıkarır: burası takip edilmiyor.
Blogun uzun süredir sessiz olması ayrıca arama tarafında da maliyetlidir. Güncellenmeyen site, Google’ın gözünde de öncelik kaybeder.
9. Ne olduğunu ölçemiyorsunuz
Geçen ay siteye kaç kişi girdi, hangi sayfadan geldiler, kaç kişi form doldurdu? Bu üç sorunun cevabını dakikalar içinde bulamıyorsanız, sitenizin performansını yönetmiyor, sadece umuyorsunuz demektir.
Analytics ve Search Console kurulumu ücretsizdir ve birkaç saat sürer. Ölçüm olmadan yapılan her yenileme kararı, sonucunu göremeyeceğiniz bir harcamadır.
10. Altyapı güncellenmiyor
Sitenizin çalıştığı PHP sürümü, kullandığınız tema ve eklentiler yıllardır güncellenmiyorsa, iki risk birden taşıyorsunuz: güvenlik açıkları ve bir gün aniden çalışmayı bırakacak bir bileşen. Destek süresi biten bir PHP sürümü artık güvenlik yaması almaz; o sunucuda duran her site, yayımlanmış açıklara karşı korumasız kalır.
Bu maddeyi kendi sitemizde de yaşadığımız için özellikle yazıyoruz: altyapı güncellemesi ertelendiğinde ucuza gelmez, sadece faturası sonraya kalır.
Peki yenilemek şart mı? Her zaman değil
Bu listedeki maddelerin bir kısmı yenileme değil bakım gerektirir. Ayrımı şöyle yapıyoruz:
Bakımla çözülür: görsellerin sıkıştırılması, SSL yenilenmesi, form bildirimlerinin düzeltilmesi, içerik tazeleme, eklenti ve sürüm güncellemeleri, Search Console hatalarının kapatılması, ölçüm kurulumu. Bunlar günler süren, sınırlı bütçeli işlerdir ve siteyi baştan yapmayı gerektirmez.
Yenileme gerektirir: sayfa yapısının mobil için baştan kurulması, panelin olmaması ya da kullanılamaz olması, temanın hız sorununu yapısal olarak taşıması, marka kimliğinin değişmiş olması, sitenin artık satmadığınız bir işi anlatıyor olması.
Ayrımı yapmadan verilen karar iki yönde de pahalıdır: gereksiz yere baştan yaptırmak da, çürüyen bir siteye yama üstüne yama koymak da.
Karar vermeden önce yapılacak tek şey
Yukarıdaki on maddeyi bir kâğıda yazıp tek tek işaretleyin. Bu, kimseye para ödemeden yarım saatte yapabileceğiniz bir envanter. Sonuç üçün altındaysa bakım planı yapın, yenileme için acele etmeyin. Üçün üstündeyse ve maddeler yapısal olanlardan geliyorsa, yenileme kararını ertelemek her ay biraz daha maliyetli hâle geliyor demektir.
Listeyi işaretlediniz ve emin olamadınız mı? Bize yazın, sitenizi bu on başlık üzerinden inceleyip hangisinin bakım hangisinin yenileme olduğunu açıkça söyleyelim. Bakımla çözülecek bir işe yenileme teklifi vermeyiz; bunu söyleyebilmek için de önce bakmamız gerekiyor.
